Το έπος της Γαιοθάλασσας

ξαναδιάβασα το έπος της Γαιοθάλασσας της Ούρσουλα Λε Γκεν.

4 βιβλία ήταν αρχικά η σειρά, και βγήκαν ακόμα 2 την τελευταία δεκαετία.

Είναι από τα βιβλία που σου αλλάζουν την ζωή - γιατί;

Επειδή αλλάζουν τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβάνεσαι τον κόσμο.

"Εγχειρίδιο Ιχθύων" Μυθιστόρημα σε 12 ψάρια

Αυστραλία και Τασμανία του 19ου αιώνα. Χώρες όπου κατέληγαν οι απόκληροι της Βρετανίας, καταδικασμένοι σε καταναγκαστικά έργα, φονιάδες, βαρυποινίτες, κακούργοι, αλλά και κλεφτρόνια, κίναιδοι και αρκετοί αφελείς. Η ιστορία της χώρας καταγράφεται μέσα απο το χρονικό 12 ψαριών.

Νήσος Σάρα, Γή του Βαν Ντήμεν, σημερινή Τασμανία, ο γιατρός της αποικίας εξουσιοδοτεί έναν βαρυποινίτη να του ετοιμάσει σε ζωγραφιές ένα βιβλίο ψαριών, το οποίο αργότερα ο γιατρός θα παρουσίαζε στη Βασιλική Εταιρεία. Ο ζωγράφος μέσα απο τα ψάρια γράφει και την ιστορία του εκεί, κάτι σαν ημερολόγιο..πότε με μελάνι, πότε με αίμα (το δικό του), δείχνει τη ζωή στην κόλαση που ολοι πάντοτε περιμένουν ένα θαύμα..μιά εξέγερση, ένα εισιτήριο για την ελευθερία.

Υπάρχει γόνιμη φαντασία, κωμικοτραγικά γεγονότα απεικονισμένα ελαφρά, η φρίκη υπάρχει αλλά δεν αγγίζει τον αναγνώστη με μιά πινελιά πάμε στην επόμενη ακουαρέλλα στο επόμενο ψάρι.

Μέσα στη μαυρίλα υπάρχει πάντα το όνειρο, το όνειρο του Διοικητή να δημιουργήσει το δικό του δίκτυο τραίνων που θα οργώνει το νησί, το όνειρο των φυγάδων που γίνονται πειρατές ή μπλέκονται με τους ντόπιους (Αβοριγινους) σε μιά πάλη σώμα με σώμα για λίγα μέτρα ελεύθερης γής, το όνειρο του έρωτα που βεβαίως υπάρχει, στο πρόσωπο της ερωμένης του Διοικητή που όμως ερωτεύεται έναν ζωγράφο ιχθύων. ..

Σε έναν τόπο που μαρτυρούσε ότι "ο κόσμος δεν υπήρχε πιά", το "Εγχειρίδιο Ιχθύων" φιλοδοξούσε αισχρά να γίνει ο κόσμος.

(Για την ιστορία τώρα. Οι πίνακες με θέμα τα ψάρια, έργα του εξόριστου στη Γή του Βαν Ντήμεν, William Buelow Gould απο το βιβλίο του "Εγχειρίδιο Ιχθύων" φυλάσσονται στην Allport Library & Museum of Fine Arts, State Library of Tasmania. )

............................................................................................................................

"Εγχειρίδιο Ιχθύων : ένα μυθιστόρημα σε 12 ψάρια" του Τασμανού συγγραφέα Richard Flanagan, Εκδόσεις Αγρα, μετάφραση Αθηνά Δημητριάδου

Τίτλος πρωτοτύπου "Gould's Book of Fish"

ISBN 960-325-585-8

"Τρία Ποιήματα του κου Παναγιώτη Μποσνάκη"

ΤΗE RAWROTH PROGRAM

I.
Chuang Cheu

Άρα
γε είμαιμια πετα λουδα;
ή όπως με παρι στάνει η tv
στο δελτίο ειδή σεων ως αρρρρ κτο;

II.
Ανευρυδίκη

Το όνομά της ψάχνει ακόμη να βρεί
δεν ξέρει αν είναι πεταλούδα ή μια υπογεγραμμένη
σκούπισε τον ήλιο μ' ένα δοξάρι
παρατείνεται ακόμη η αγωνία του ονείρου.

ΙΙΙ.
Ursa Minor

Κάμπινγκ φώτα εκ
λάμψεις αστε
ροειδή όντα εκ
τοξεύ ουν ε
σπερίες ufo
laptop ναυαγοί εκ
δρομές σειρές φω
τών σουρεάλ εκ
λίψεις διαδο χές έ

ρευνες butterflies.

Τον κο Παναγιώτη Μποσνάκη τον γνώρισα το περασμένο φθινόπωρο. Ήταν εισηγητής σε ένα ενδιαφέρον κινηματογραφικό σεμινάριο, που διοργάνωσε η Ε.Τ.Ε.Κ.Τ., με θέμα την "Ελληνική Αισθητική στην Θεώρία του Κινηματογράφου". Η σειρά των διαλέξεων κράτησε τρεις μήνες. Σε αυτό το χρονικό διάστημα, ο κος Μποσνάκης μου έκανε καλή εντύπωση -δεν ξέρω βέβαια αν χρησιμοποιώ το σωστό επιθετικό προσδιορισμό-. Παρατηρούσα έναν άνθρωπο πράο, με γαλήνη ψυχής, αγάπη για την ποίηση αλλά και το σινεμά, μέσα από τα μάτια αυτής όμως. Χάρη σε εκείνον λάτρεψα τον "Καβάφη" του Σμαραγδή, άλλωστε και ο ίδιος ήταν μεγάλος μελετητής του αλεξανδρινού ποιητή με αποτέλεσμα να κοιτάξω το έργο(του Καβάφη) με βαθύτερη ματιά. Χάρη στον κύριο Παναγιώτη είδα "πολύ" Κούνδουρο, την πρώτη του Αγγελόπουλου, για πρώτη φορά Θέο, Τορνέ και Μανθούλη, ενώ είδα με άλλο μάτι έργα του Νικολαΐδη, Κύρου και Βούλγαρη. Έμαθα πως είναι ποιητής. Μάλιστα έχει ζήσει χρόνια στις Η.Π.Α. ως καθηγητής θεωρίας της λογοτεχνίας και συγκριτικής φιλολογίας, νεοελληνικής γλώσσας και λογοτεχνίας στα Πανεπιστήμια του Μισούρι, του Πρίνστον και του Οχάιο. Τα τελευταία χρόνια είναι ιδρυτής του Κέντρου Ποίησης για την Πρωτοπορία και την Διαπολιτισμικότητα.Μετά από έρευνα ανακάλυψα για αυτόν τον σπουδαίο άνθρωπο :

"Παναγιώτης ΜποσνάκηςΟ Παναγιώτης Μποσνάκης έχει διδάξει για πολλά χρόνια Νεοελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνίας καθώς και Θεωρία της Λογοτεχνίας στα Πανεπιστήμια του Οχάιο, Πρίνστον και Μισούρι. Στην Ελλάδα έχει ιδρύσει το Κέντρο Ποίησης για την Πρωτοπορία και την Διαπολιτισμικότητα. Εχει συγγράψει πολλά δοκίμια και άρθρα και έχει δώσει πάνω από εκατό διαλέξεις για την Ελληνική ποίηση και την πρωτοπορία, ενώ η βασική του έρευνα ασχολείται με την Θεωρία της Πρωτοπορίας μη Δυτικών χωρών. Ξεκίνησε να γράφει ποίηση στα μέσα της δεκαετίας του 1970 με την Σουρρεαλιστική συλλογή «Συσπάσεις των Μυών». Από το 1982 και μετά στράφηκε προς τους Αμερικανούς ποιητές του Black Mountain Movement, τους ποιητές της San Fransisco Renaissance και τους Γλωσσοκεντρικούς.Η ποίησή του παρακολουθεί τον Αμερικανικό Γλωσσοκεντρισμό εισάγοντας την διαπολιτισμικότητα ως βασική τεχνική του Γλωσσοκεντρισμού. Παράλληλα γράφει και ποιήματα που ακολουθούν άλλα ρεύματα, όπως τον Νεοκοσμοπολιτισμό, τον Μινιμαλισμό, ενώ μετά το 2000 στρέφεται κυρίως προς τα δρώμενα, την ακουστική ποίηση και άλλες πειραματικές μορφές. Κυριώτερη ποιητική του συλλογή το REDO A που αποτελείται απο οκτώ μέρη και γράφεται από το 1986 μέχρι σήμερα. Επίσης τα Λογιώνυμα που προέρχονται από την παράδοση του REDO A.Μεταξύ του 1991 και 1993 γράφει Μινιμαλιστική ποίηση (Ο Ερωτας η Αυτόματη Γραφή). Αργότερα γράφει κάποιες σύντομες ποιητικές συλλογές (Τα Στοιχειώδη, Signification, Ο ΝΟ ΜΙΝ Α ΤΕ, Αιανά Κινέα) που σχετίζονται με την ποίηση του Charles Olson και του George Oppen. Τα τελευταία χρόνια στρέφεται ολοένα και περισσότερο προς την ακουστική ποίηση (sound poetry) και τα δρώμενα. Κυριώτερα έργα του στην κατηγορία αυτή είναι τα εξής: Poems, ιΑ4, XYZ(s), WUDZ, ΙΩΔΗ, SIN GAP OORE LANG/ I SING LUNGDO I DARE DISTURB THE UNIVERSE?, YA QUE YO E YO YA O EN Y, MOLLE ALGA SULL ACQUA, DRUMPHONICS, DIAPHTHONICS, SATOR, VOCALISSER, E M I G R A P H S και άλλα.

ή

...ξεκίνησε να γράφει ποίηση στα μέσα της δεκαετίας του1970 με την Σουρρεαλιστική συλλογή «Συσπάσεις των Μυών» η οποία καιεπαινέθηκε απο δόκιμους ποιητές και κριτικούς. Ασκησαν βαθιά επίδραση στηνπρώιμη ποίησή του οι ποιητές Ιω. Καρασούτσας, Ν. Εγγονόπουλος, ΠάριςΤακόπουλος, Νικόλαος Κάλας και ο Νάνος Βαλαωρίτης. Από το 1982 και μετάστράφηκε προς τους Αμερικανούς ποιητές του Black Mountain Movement, τουςποιητές της San Fransisco Renaissance και τους Γλωσσοκεντρικούς. Ταυτόχροναεπηρρεάστηκε ιδιαίτερα και από την Σημειωτική και την Αποδόμηση (Θεωρία τηςΛογοτεχνίας) και έφυγε για την Αμερικη να συνεχισει εκεί την μελέτη και τηνσυγγραφή της ποίησης και τις ακαδημαικές του σπουδές.Απο το 1984 εως το 2002 έζησε συνεχώς στην Αμερική όπου ανέπτυξε πλούσιαδράση και πέρασε από πολλούς προβληματισμούς. Αρχιζει και γράφει Γλωσσοκεντρική ποίηση με σημαντικώτερη την ποιητική του σύνθεση REDO A που αποτελείταιαπο οκτώ μέρη και γράφεται μέχρι σήμερα. Παρακολουθεί με ιδιαίτερη προσοχήτην ανάπτυξη του Γλωσσοκεντρικού κινήματος στην Αμερικανική ποίηση καιέρχεται σε επαφή με τους κυριώτερους εκπροσώπους του. Επίσης την ίδια εποχήγράφει και τα «Λογιώνυμα». Από το 1988 έως το 1990 γράφει κάποιες ποιητικέςσυλλογές τις οποίες εντάσσει στο ρεύμα του Νεοκοσμοπολιτισμού.Απο το 1990 έως και σήμερα ασχολείται αποκλειστικά με την Πρωτοπορία και τηνΜεταπρωτοπορία σε παγκόσμιο επίπεδο τόσο θεωρητικό όσο και ποιητικό. Κυρίωςμελετά όχι μόνο την πρωτοπορία του Δυτικού κόσμου αλλά και όλου τουυπολοίπου μη Δυτικού κόσμου και είναι ο πρώτος και βασικώτερος εισηγητής τηςθεωρίας της πρωτοπορίας των χωρών του Τρίτου Κόσμου. Μεταξύ του 1991 και1993 γράφει Μινιμαλιστική ποίηση. Μεταξύ 1994 και 1995 γράφει κάποιεςσύντομες αλλά σημαντικές ποιητικές συλλογές (Τα Στοιχειώδη, Signification, Ονο μ ι ν ά τ ε, Αιανά Κινέα) που σχετίζονται με την ποίηση του Charles Olsonκαι του George Oppen. Την ίδια εποχή γνωρίζεται με τον Allen Ginsberg τονοποιον ακολουθεί ως φίλος και προσπαθεί να τον πείσει να γράψει δοκίμιο καινα δώσει διάλεξη στο Πανεπιστήμιο του Πρίνστον για την Αρχαία ΕλληνικήΠοίηση (κάτι που έρχονταν σε ρήξη με το συντηρητικό Πανεπιστήμιο τουΠρίνστον).Ταυτόχρονα γνωρίζεται με τους ποιητες Arkadii Dragomoschenko, MichaelPalmer, Jackson MacLow, Anne Waldman και την Lyn Hejinian. Απο το 1996 εωςκαι το 2001 συμμετέχει σε όλα τα συνέδρια των Γλωσσοκεντρικών ποιητών πουγίνονται στην Αμερική αλλά και στην Ευρώπη. Ξεχωρίζει ιδιαίτερα το Συνέδριοπου ο ίδιος οργανώνει τον Απρίλιο του 1999 στο Πανεπιστήμιό του με τηνσυμμετοχή πολλών προσκεκλημένων από τον χώρο της πρωτοπορίας. Μεταξύ του1999 και 2003 γράφει την συλλογή «The Raworth Program» αφιερωμένη στονποιητή Tom Raworth.Τα τελευταία χρόνια στρέφεται ολοένα και περισσότερο προς την ακουστικήποίηση (sound poetry) και τα δρώμενα. Κυριώτερα έργα του στην κατηγορία αυτήείναι τα εξής: Po' ems, ιΑ4, XYZ(s), WUDZ, ΙΩΔΗ, SIN GAP OORE LANG/ I SINGLUNG, UN CHINA 'MEN, DO I DARE DISTURB THE UNIVERSE?, YA QUE YO E YO YA O ENY, MOLLE ALGA SULL' ACQUA, DRUMPHONICS, DIAPHTHONICS, SATOR, VOCALISSER, E MI G R A P H S και άλλα. Εχει παρουσιάσει δρώμενα στη Νεα Υόρκη και τοΣικάγο, όπως επίσης διάβασε και ποίησή του για το ΜΤV και το PBS (στηνεκπομπή United States of Poetry). Το 2002 ίδρυσε στην Ελλάδα το ΚέντροΠοίησης για την Πρωτοπορία και την Διαπολιστικότητα στο οποίο συμμετέχουναρκετές προσωπικότητες της διεθνούς ποιητικής πρωτοπορίας και το οποίο εχεισαν σκοπό του την μελέτη της πρωτοπορίας και το μέλλον της ποίησης καιετοιμαζει ένα διεθνές περιοδικό με τίτλο New Poetics.Επιπλέον έχει διδάξει Νεοελληνική λογοτεχνία, γλώσσα και ποιητική για αρκετάχρόνια στα Πανεπιστήμια του Οχάιο, Πρίνστον και Μισσούρι, έχει γράψει πολλάάρθρα και βιβλία ακαδημαικού περιεχομένου για την Ελληνική ποίηση και γιαΘεωρία της λογοτεχνίας και γενικά είναι ένα δραστήριο μέλος της ακαδημαικήςκοινότητας στις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ελλάδα.

και

Πώς έγραψα τα Emigraphs

Mε τα Emigraphs (Aποδημιογραφές) θέλησα να δημιουργήσω για πρώτη φορά μια σειρά ποιημάτων που να έχουν μια κοινή αφηγηματική γραμμή αλλά και να συνοψίζουν γλωσσικές, ιστορικές, πολιτισμικές και ανθρωπολογικές συνιστώσες γύρω από την αποδημία. Τεχνικά συνέδεσα τη γλωσσοκεντρική γραφή με τη διαπολιτισμικότητα (τεχνική που ακολουθώ σταθερά εδώ και είκοσι χρόνια περίπου, από τότε που άρχισα να γράφω το μακρύ ποίημα REDO A), αυτή τη φορά, όμως, μ' έναν κοινό αφηγηματικό νου, που είναι η αποδημία σε σχέση με την αποικιοκρατία και τη μετανάστευση.Τα EMIGRAPHS χωρίζονται σε δύο ενότητες, το Decolorization (Aποχρωματισμός), που αναφέρεται στην αποικιοκρατία και τη σκλαβιά των μαύρων της Αφρικής, και τα Arktexts (Τα κείμενα της κιβωτού), που αναφέρονται στη σύγχρονη αποδημία των Κινέζων. Στον Αποχρωματισμό περιγράφεται η διαδικασία μεταλλαγής του χρώματος του ανθρώπινου δέρματος από μαύρο σε λευκό και πάλι σε μαύρο, μια μεταλλαγή δέρματος και οντότητας σαν αυτή που περιγράφουν οι Deleuze-Guattari στο έργο τους Aντι-Οιδίπους.Ο Αποχρωματισμός αρχίζει με τα "Darktexts" που είναι κολάζ από την Καρδιά του Σκότους του Τζόζεφ Κόνραντ συμπληρωμένο με αυτοβιογραφικά στοιχεία της δικής μου αποδημίας. Στη συνέχεια χρησιμοποιώ διάφορες τεχνικές που σχετίζονται με τις εμπειρίες φόνου και εκπολιτισμού των Αφρικανών ιθαγενών. Ιδιαίτερα στο ποίημα "Σκοτωμός", όπου περιγράφονται σκηνές μαζικών φόνων των μαύρων. Ακόμη χρησιμοποιήθηκαν τεχνικές γραφών των λευκών ναυαγών που έστελναν εσώκλειστα σε μπουκάλια σημειώματα με την ελπίδα να φτάσουν στα χέρια κάποιου άλλου λευκού για να τα μεταφέρει στις οικογένειές τους. Περιγράφεται όλο το σκηνικό της φρίκης και της τρέλας των συνεπειών της αποικιοκρατίας.Πρόκειται για "ρεντοποιήματα", δηλαδή ποιήματα στα οποία επινοείται μια γλώσσα, η προσωπική μου γλώσσα, είτε μιλώ Ελληνικά είτε Αγγλικά. Το r e d o παραμένει ένα nucleus σφηνωμένο στη συνείδησή μου, φτιαγμένο από αρχαιοελληνική υπερηφάνεια, πολλές σύγχρονες εξορίες και αποσπάσματα αποπεριφεριοποιημένου ερωτικού λόγου. Όπως στο REDO A σκοπός μου ήταν να μιλήσω για "αιματοτσακισμένα" και "χρυσοπλημμυρισμένα" λόγια που παίρνουν την υπερηφάνεια και την εκδίκησή τους μέσα από το αίμα των σκοτωμένων κουφαριών, έτσι και στα EMIGRAPHS ήθελα να γράψω "fleeceseslifelessessoftengoatsins", οι λέξεις να στοιβάζονται όπως τα νεκρά σώματα των ιθαγενών. Λόγια γραμμένα με αίμα πάνω στα νεκρά σώματα, ποιήματα γεμάτα πληγές?Τα Ελληνικά μου μπορούν να αναζητηθούν στις αρχαϊκές και προελληνικές επιγραφές και τα Αγγλικά μου μέσα από τις αλλεπάλληλες φθορές της γλώσσας στις μεταφράσεις της Αγίας Γραφής του King James. Aυτές οι δύο γλώσσες, της αρχαϊκής ελληνικής εποχής με τον Όμηρο και την αγγειογραφία και των μεταφράσεων του King James, είναι οι δύο αιώνιοι κιβωτοί όλων των πλωτών πολιτισμών για επιβίωση.Στα Arktexts (Τα κείμενα της Κιβωτού), που είναι η κινεζική ενότητα ποιημάτων, το τοπίο δεν είναι σκοτεινό, αλλά κυριαρχεί ο ήλιος και η ξηρασία. Το πρώτο ποίημα, "The God's Earth", είναι μια ανάπτυξη κολάζ από το μυθιστόρημα της Περλ Μπακ The Good Earth. Είναι αποκαλυπτικό της ισχυρής σχέσης των Κινέζων με την επιβίωση. No land - no end (χωρίς γη - χωρίς τέλος), δηλ. κανένα τέρμα, κανένα τέλος, ανακύκληση όλων των ιστορικών εποχών με το ίδιο δέσιμο της μοίρας για επιβίωση. Εδώ ανακαλείται ο John Cage με τη συνεχή σχέση που είχε με την Κίνα. Η παρουσία του Cage φαίνεται καλύτερα στο επόμενο ποίημα "Un China Men". Η πρόθεση un δείχνει την εξουδετέρωση, την εκμηδένιση, τον ξεριζωμό μέσω του πλήθους. Ο καθένας μπορεί να είναι ένας Ming Kινέζος μέσα στην αποδημία στη Δύση, un china ming, άνθρωποι χωρίς Κίνα και όνομα.To ίδιο και στο ποίημα με τον τίτλο "LO", η τροφή συνδέεται άμεσα με το αίσθημα της ελευθερίας. Τόσο ο Αποχρωματισμός όσο και τα Κείμενα της Κιβωτού τελειώνουν με αντι-οιδιπόδεια ερωτικά αποσπάσματα. Το ΗEARTS γίνεται HE/ARTS με πολλές προσωπικές αναφορές και τα Arktexts τελειώνουν με το γριφώδες in C. Τι σημαίνει in C; In C(age)?, δηλ. είμαστε όλοι αιχμαλωτισμένοι (caged) στη μουσική του Cage; Άλλωστε ανακαλεί και το ομώνυμο έργο του. In Conrad; Στην Κίνα του Πάουντ; In Cathay? In Cecilia, η ερωτική περσόνα στο REDO A; Μπορεί να σημαίνει ακόμη in cosmos, in chaos, in cathodοs ή να είναι δηλωτικό του φεγγαριού. Πιθανόν να σημαίνει όλα αυτά. Πάντως το C δηλώνει το μυστήριο και τη φυγή? Εάν το Α δηλώνει την αρχή, τη δημιουργία, την καταγωγή, την τέχνη και την ευτυχία και είναι το αρσενικό και το Β δηλώνει το συμπλήρωμα και το θηλυκό, τότε το C δηλώνει τη διάσταση του αιθέριου κόσμου, την ανώτερη πραγμάτωση του κόσμου και της ελευθερίας, το φτερούγισμα προς την αρκάνα του σύμπαντος, εκεί που ενώνονται οι ζωές μας, εκεί που ο Πολύφυλος ξανασυναντά την Πολία μετά την υπνοερωτομαχία, η Μεγάλη Υπόσχεση που δίνει η ζωή στο κάθε ανθρώπινο πλάσμα. Όλοι οι ταπεινωμένοι αυτού του κόσμου δικαιούνται ένα κομμάτι Χριστό, λίγο Σταυρό και κάποια κρυφή Εντολή.Η ποιητική απαγγελία συνοδεύεται από κολάζ φωνών που διαβάζουν τα ποιήματα ντυμένες με ήχους από την καρδιά του σκότους, τη μεγάλη αφρικανική σκοτεινή ενδοχώρα. Οι λευκοί αναγνώστες, με πυξίδα τα ποιήματα και τους ήχους, περιπλανώνται στην ενδοχώρα του σκοτεινού κήτους προσπαθώντας να κατανοήσουν, έστω και στο ελάχιστο δυνατό, τη μεγάλη αφρικανική περιπέτεια, που είναι και το μεγαλύτερο έγκλημα όλων των εποχών. Στην περιπλάνηση αυτή μας διασώζει μόνο το Βιβλίο των Βιβλίων, το ιερό κείμενο όλων των εποχών, η Αγία Γραφή, που πέφτει μπροστά στα μάτια μας μετά το Μεγάλο Σκοτωμό με το ποίημα "Deinsular" (Η αποπεριφέρεια) που είναι η παραφθορά της Αγγλικής γλώσσας από τις αποικίες, ό,τι διασώζεται από τη Βίβλο, για να μας οδηγήσει τελικά στην Κιβωτό, που είναι η Κιβωτός της νέας αποδημίας των σημερινών Κινέζων εμιγκρέ. Τα Arktexts διαβάζονται από αφηγητή, ενώ στο βάθος ακούμε πάντα Κινέζους εμιγκρέ να μιλούν ξένες γλώσσες (Αγγλικά, Γαλλικά, Γερμανικά, Ρωσικά, Βραζιλιάνικα, Ισπανικά, Ελληνικά) με Κινέζικη προφορά. Έτσι διαπλέκονται οι διάφορες κινέζικες προφορές από Λος Άντζελες, Λονδίνο, Παρίσι, Βερολίνο, Μόσχα, Ρίο Ιανέιρο, Βενεζουέλα, Αθήνα. Επίσης, ακούγονται τυχαίοι αποσπασματικοί θόρυβοι και μουσικές, που ανακαλούν την κινέζικη αγορά. Αναγνωρίσιμος θόρυβος ο Κουρέας της Σεβίλλης του Ροσίνι, ο οποίος και δείχνει συμβολικά το διαχρονικό και γεωγραφικό ταξίδι της όπερας.Μποσνάκης Παναγιώτης

αλλά και

"Αθήνα -Πεκίνο" Η ελληνική συμμετοχή στην 26η Μπιενάλε του Σάο Πάολο

H διαδραστική εγκατάσταση «Αθήνα-Πεκίνο» του εικαστικού καλλιτέχνη Χάρη Κοντοσφύρη αποτελεί την Ελληνική Συμμετοχή στην 26η Μπιενάλε του Σάο Πάολο, που θα πραγματοποιηθεί από τις 25 Σεπτεμβρίου έως τις 19 Δεκεμβρίου 2004 στο κτίριο Pavilhao Ciccilio Matarazzo στο Σάο Πάολο. Στο έργο «Αθήνα ? Πεκίνο» συνεργάστηκαν οι κ.κ. Βασίλης Κόκκας, συνθέτης, Παναγιώτης Μποσνάκης, ποιητής και ο Ορέστης Δαβίας, βιολόγος. Η ελληνική συμμετοχή οργανώνεται από το υπουργείο Πολιτισμού με Εθνική Επίτροπο την ιστορικό και κριτικό τέχνης Ειρήνη Σαββανή. (8.9.2004) Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεωνκαι παλιότερα[13/08/96] ΕΔΡΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΟ ΜΙΣΟΥΡΙΈδρα Νεοελληνικών Σπουδών ιδρύθηκε στο Πανεπιστήμιο του Μισούρι στην πόλη Σεντ Λούις των Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής, με την ευεργεσία της οικογένειας Νικολάου Καράκα και της Ελληνικής Κυβέρνησης, ενώ παράλληλα δημιουργείται και Κέντρο Ελληνικών Σπουδών με έμφαση στην αρχαία Ελληνική, Βυζαντινή και Νεοελληνική Γραμματεία.Καθηγητής της Έδρας και διευθυντής του Κέντρου εξελέγη ο κ. Παναγιώτης Μποσνάκης, ο οποίος έχει σπουδάσει Συγκριτική και Νεοελληνική φιλολογία στα Πανεπιστημια Αθηνών, Οχάιο και Πρίνστον της Αμερικής.Σκοπός του Κέντρου είναι να διδάξει τον νεοελληνικό πολιτισμό, τη γλώσσα και τη λογοτεχνία κατά τα πρότυπα των πιο pqogcl]mym ευρωπαϊκών και αμερικανικών κολεγίων.Η οργάνωσή του προχωρά με ταχύ ρυθμό. Ήδη οργανώνεται ένα πρωτοποριακό εργαστήρι εκμάθησης της ελληνικής γλώσσας εξοπλισμένο με τα πλέον σύγχρονα τεχνολογικά και ηλεκτρονικά μέσα και μια άρτια βιβλιοθήκη με ελληνικά βιβλία και περιοδικά.Στις προτεραιότητες του Κέντρου περιλαμβάνονται η οργάνωση δύο Φεστιβάλ Ελληνικού Κινηματογράφου, θεατρικών παραστάσεων και ενός Συνεδρίου Ελληνικής και Αμερικάνικης Ιστορίας για το Δόγμα Τρούμαν."

The Shadow of the Wind

Ο Ντανιελ ειναι σχεδον 11 χρονων και ο πατερας του, ιδιοκτητης ενος παλαιοβιβλιοπωλειου, του αποκαλυπτει ενα μυστικο! Την υπαρξη μιας βιβλιοθηκης, ενα "Cemetery of Forgotten Books" που υπαρχουν αμετρητα βιβλια, ξεχασμενα απο τους περισσοτερους αλλα προφυλαγμενα απο λιγους. Σ'αυτους τους λιγους θα ανηκει και ο Ντανιελ. Στην πρωτη επισκεψη εχει το δικαιωμα να επιλεξει ενα βιβλιο αναμεσα απο χιλιαδες, να το αγαπησει και να το προφυλαξει. Διαλεγει το "The Shadow of the Wind" του Τζουλιαν Καραζ. Ο Ντανιελ μαγευεται απο το βιβλιο και αποφασιζει να ψαξει πληροφοριες για το συγγραφεα και για αλλα του δημιουργηματα. Μαθαινει οτι ο συγγραφεας εμενε στο Παρισι, ηταν ενας μποεμ τυπος που επαιζε το βραδυ πιανο σε μπορντελο και τη μερα εγραφε. Πεθανε σε μια μονομαχια. Τιποτα συγκλονιστικο. Αυτο ομως που ειναι αξιοπροσεχτο και ισως λιγο τρομαχτικο ειναι η υπαρξη ενος ανθρωπου που κυνηγαει τα εναπομειναντα βιβλια του Καραζ για να τα καταστρεψει, να τα καψει ολα. Κι εδω αρχιζει η αναζητηση του Ντανιελ, η αγωνια, ο φοβος, οι συναντησεις με περιεργους ανθρωπους...Το παθος του να ανακαλυψει την αληθεια και μεσα απο αυτη να ηρεμησει τους δικους του δαιμονες.

Κι ετσι εχουμε εναν πολυ συμπαθητικο νεαρο ηρωα, τον βλεπουμε απο παιδακι 10 χρονων να γινεται νεαρος ανδρας περνωντας μεσα απο δυσκολιες, ψυχολογικα σκαμπανεβασματα και ανεκπληρωτους ερωτες...Παρουσιαζεται μια Βαρκελωνη στις δεκαετιες 40 και 50, μετα τον Δευτερο Παγκοσμιο Πολεμο και κατα τη δικτατορια του Φρανκο. Υπαρχει μια πληθωρα δευτερων χαρακτηρων: ο αστειος φιλος, ο στοργικος πατερας, η πανεμορφη και απροσιτη κοπελα, η φαμ φαταλ, ο μοχθηρος δολοφονος, ο ανεξιχνιαστος αγνωστος...

Ενα καλογραμμενο βιβλιο που εχει στοιχεια θριλερ και περιπετειας, το love story που δακρυζουν κι οι πετρες, μερικα κοινωνικοπολιτικα στοιχεια. Μειονεκτηματα ειναι, οι πολλες φορες, περιττες πληροφοριες που μας δινει ο συγγραφεας, με αποτελεσμα σε καποια σημεια να κουραζει. Εαν ελειπαν, θα ηταν πιο σφιχτοδεμενο και η πλοκη θα ερρεε ακομα πιο ευκολα. Επισης, το κομματι που ο Ντανιελ ερωτευεται πολυ θα ηταν πιο ωραιο εαν ειχε πιο πολλες σκεψεις του ηρωα. Να μας περνουσε πιο εντονα τη φαση "ειμαι τρελα ερωτευμενος" [δεν θελω να πω λεπτομερειες, για να μην χαλασει η μαγεια της αναγνωσης]. Οπως και απο την πλευρα της κοπελας, μενει καπως ανολοκληρωτο, σε συναισθηματικο επιπεδο.

Γενικα, ενα ωραιο βιβλιο με πολυ καλα στοιχεια μπλεγμενα μαζι, διαβαζεται γρηγορα και μερικα σημεια ειναι ιδιαιτερα συναρπαστικα. Το συστηνω κυριως σε αυτους που τους αρεσουν τα εντονα love story, σε συνδυασμο με περιπετειωδεις ανακαλυψεις και τρομαχτικες συγκρουσεις.

The Time Traveler's Wife

Το διαβασα φετος. Μη το διαβασεις εαν εισαι κοριτσι, ρομαντικο, ερωτευμενο και μονο. Θα κλαις, παντου...Στο σπιτι, στο κρεβατι, στο μετρο, στο μαθημα...

Δεν ειναι λογοτεχνικο αριστουργημα. Εαν το σκεφτω αντικειμενικα, ειναι ενα απλο βιβλιο που αφηγειται ενα love story. Οπως και τοσα αλλα. Η ιστορια ομως ειναι απο μονη της τοσο εντονη. Παρ'ολο που ειναι τοσο...φανταστικη. Επειδη κανεις δεν κανει ταξιδια στο χρονο.

Ο Χενρι και η Κλαιρ συναντιουνται, ερωτευονται, παντρευονται...Ο Χενρι πασχει απο μια σπανια ασθενεια, το γενετικο του ρολοι περιοδικα αλλαζει και ο Χενρι ταξιδευει στο παρελθον του ή στο μελλον του. Σε καποιο απο αυτα τα αμετρητα ταξιδια γνωριζει την Κλαιρ, 6 χρονων αυτη, 36 αυτος. Και παντρευονται οταν ειναι 22 αυτη, 30 αυτος. Και μετα ξεκιναει μια ζωη γεματη αναπαντεχων στιγμων, απροσμενου φοβου αλλα με τοση πολλη αγαπη...Και αυτο ειναι που με τραβηξε. Η γλυκια αγαπη του Χενρι και της Κλαιρ.

Το βιβλιο χαρακτηριστικε σαν το επομενο "The lovely bones". Εχει παρει καλες κριτικες. Δεν εχει σημασια ομως. Πιστευω οτι σε οποιον του αρεσουν οι γλυκες αγαπες, θα του αρεσει το βιβλιο.

"I go to sleep alone, and wake up alone. I take walks. I work until I'm tired. I watch the wind play with the trash that's been under the snow all winter. Everything seems simple until you think about it. Why is love intensified by absence?"

Ζοζέ Σαραμάγκου: «Περί τυφλότητος» Εκδ. Καστανιώτης

Σε μια πόλη της σύγχρονης Πορτογαλίας, σ ένα φανάρι του δρόμου ένας οδηγός ξαφνικά χάνει το φως των ματιών του, γίνεται τυφλός. Ασφαλώς προκαλείται κυκλοφοριακό πρόβλημα- όσοι περιμένουν από πίσω βεβαίως και ανυπομονούν και μετά το πρώτο ξάφνιασμα ο παθών οδηγείται στο σπίτι του από κάποιον άγνωστο, που τελικά δεν χάνει την ευκαιρία να του κλέψει το αυτοκίνητο!…

Αυτή είναι η πρώτη σκηνή του βιβλίου, η αρχή μιας επιδημίας τύφλωσης που θα εξαπλωθεί με γρήγορους ρυθμούς στην πόλη και στη χώρα (και ποιος ξέρει πού αλλού), και θα φέρει μέγιστες ανατροπές στη ζωή των ανθρώπων έτσι όπως την ήξεραν.

Εμείς ως αναγνώστες παρακολουθούμε από πιο κοντά μια ομάδα από ανθρώπους που τυφλώθηκαν διαδοχικά και βρέθηκαν μαζί λόγω περίστασης (μαζί και το θύμα αλλά και ο δράστης της κλοπής του αυτοκινήτου), να συναντηθούν με έναν οφθαλμίατρο, ο οποίος τυφλώθηκε κι αυτός αλλά η σύζυγός του όχι. Αυτή η γυναίκα είναι η μοναδική που διατηρεί την όρασή της σε όλη την ιστορία.

Μεταδοτική λοιπόν ούσα η τυφλότητα, τι άλλο θα υφίστατο από εκτοπισμό? Η κυβέρνηση διατάσσει εγκλεισμό και απομόνωση των τυφλών, με πολλές βέβαια δυσκολίες στον τρόπο που θα φρουρούνται, που θα τρέφονται, θα αφοδεύουν, θα πεθαίνουν κλπ. Χαρακτηριστικές οι σκηνές που τυφλώνονται οι φύλακες ή και ο ίδιος ο υπουργός την ώρα του διαγγέλματος για τα μέτρα εκτοπισμού…

Στην «Σπιναλόγκα» τους λοιπόν οι τυφλοί, που όλο και πληθαίνουν, πρέπει να οργανώσουν τη ζωή τους, να διαχειριστούν ζητήματα εξουσίας και δύναμης (και έξωθεν και ανάμεσά τους), φυλετικών διακρίσεων και σεξουαλικών στερεοτύπων, αισθημάτων ανάγκης ή επιλογής, έρωτα, αγάπης, βίας, συγγνώμης, προστασίας των παιδιών και πολλών-πολλών άλλων που θα λέγαμε ότι συνιστούν όλο το πλέγμα της κοινωνικής ζωής. Τυφλοί βέβαια και κωμικοτραγικοί, ταπεινωμένοι από την ανημπόρια τους, άλλες φορές εξυψωμένοι ακριβώς από την «καθαρότητα» των επιλογών τους (στο σκοτάδι πχ μπορούν να αγαπηθούν και οι ασχημότεροι και οι γεροντότεροι), αντιμετωπίζουν πρωτότυπα στην μορφή αλλά «πάγια» στην ουσία τους προβλήματα. Καταλυτική και ίσως απαραίτητη για την πλοκή και την εξέλιξη, η «βλέπουσα» σύζυγος του οφθαλμιάτρου, που –μάλλον όχι τυχαία- έχει και μια «βλέπουσα» ψυχή. Μια φιγούρα με ιδιαίτερες αρετές, που παίζει ηγετικό ρόλο στις εξελίξεις, πέρα από την πρακτικά αναπόφευκτη ισχύ της. Την ιδιαιτερότητά της την κρατά κρυφή από τους άλλους πλην του άνδρα της. Ο,τι κάνει το κάνει να φαίνεται σαν να είναι κι αυτή τυφλή.

Η αφήγηση του Σαραμάγκου είναι ποταμός, με τους διαλόγους να ενσωματώνονται στην αφήγηση, διανθισμένη αυτή από σχόλια του συγγραφέα που είναι ποτισμένα με ένα γλυκόπικρο φιλοσοφημένο χιούμορ. Μαζί του παρακολουθούμε με «ψύχραιμη» στοργή τα τυφλά βήματα της συντροφιάς, σε μια χώρα που όπως φαίνεται τυφλώθηκε ολοσχερώς, σ έναν κόσμο τρομακτικό και άγνωστο.

Όχι, δεν πρόκειται για ένα απλοϊκό σχήμα «έχασαν το φως τους και βρήκαν την αλήθεια». Η τυφλότητα απογυμνώνει κάποια πράγματα και ο πόνος της προκαλεί κάποιες «αποκαλύψεις». Αλλά η συνταγή δεν είναι απλή, όπως δεν είναι και οι άνθρωποι. Δεν υπάρχει μονοσήμαντο «τέλος» ούτε λύτρωση με την έννοια μιας καθολικής αλήθειας. Δεν κερδίζουν οι «καλοί» για να χάσουν οι «κακοί». Το παιχνίδι συνεχίζεται…

Πολλά «επίπεδα» και «δρόμοι» ανοίγονται διαβάζοντας αυτήν την ιστορία. Ο τρόπος που μας την αφηγείται ο Σαραμάγκου είναι λεπτά ειρωνικός αλλά και τρυφερός, χωρίς τίποτα πομπώδες, χωρίς μελό, χωρίς μεγαλοστομίες. Θα μπορούσαμε βέβαια να αισθανθούμε ότι ο αφηγητής ουσιαστικά είναι η γυναίκα που διατηρεί την όρασή της, αυτή είναι ο μοναδικός αυτ-ΟΠΤΗΣ μάρτυρας. Ισως όμως έτσι, παρατηρώντας την κι αυτήν ο συγγραφέας χωρίς να την βάλει σε πρώτο πρόσωπο, την προστατεύει από την …απαίτησή μας να αναλύσει περισσότερο την δική της θέση. Είναι βέβαια μια ιδιαίτερη ηρωίδα, αλλά έτσι, κρατά μια θέση στην ιστορία διακριτή μεν, αλλά διακριτικά «ισόποση»..

Πρωτότυπο, δυνατό, στοχαστικό.

Προτείνεται ανεπιφύλακτα!

Κ.Μόντη

Κάμα Τσούχτρα

Νίκος Πλατής
Κάμα Τσούχτρα
εκδ. Underground

΅Οδηγός επιβίωσης για τους...εκτός των τειχών΅.

Το Κάμα Τσούχτρα, έρχεται από τα παλιά...ανανεωμένο, εμπλουτισμένο με νέες πληροφορίες, χωρίς το παλιό κεφάλαιο 3 που ο συγγραφέας έκρινε πως δεν υπήρχε λόγος να παραμείνει.
Πρόκειται πραγματικά για έναν οδηγό επιβίωσης. Πληροφορίες για θέματα που χωρίς σοβαρό λόγο, κανείς δε μπαίνει στο κόπο να ψάξει π.χ πώς μπορεί ένα εγκαταλελλειμένο σπίτι να γίνει δικό σου.

Καθόλου κουραστικό, με αρκετές δόσεις χιούμορ. Καλογραμμένο, με καφέ και μαύρο τύπωμα.